Câu hỏi trên tiêu đề chính là câu hỏi khiến cho rất nhiều anh em đang theo đuổi bộ môn xe độ ở nước ta phải căng não suy ngẫm trong quá trình dài chơi xe của họ. Để lý giải cho câu hỏi 'Độ xe ở Việt Nam là văn hóa hay tệ nạn?' thì sau đây mình sẽ đưa ra những ý kiến khách quan nhất từ phía bản thân mình ở bên dưới bài viết này.


Độ xe ở Việt Nam là văn hóa hay tệ nạn?

Từ 'độ xe' được hình thành và bắt nguồn từ khi nào?

​Để tìm hiểu rõ nguồn gốc của từ 'độ xe', mình đã phải dò hỏi và trao đổi với rất nhiều cô chú thế hệ cuối 196x và đầu 197x về nghĩa gốc của từ này. Theo cô chú chia sẻ, từ 'độ xe' xuất hiện và trở nên nổi tiếng ở thời điểm sau năm 1986 - Giai đoạn hậu 'thời bao cấp' khó khăn chồng chất khó khăn của nước ta.
Những mẫu xe máy nổi tiếng thời ấy được các tay chơi ưa chuộng và yêu mến gồm có: Simson, Minsk, Honda 67,... Chúng đều là những mẫu xe vô cùng thịnh hành, chỉ có những cậu ấm cô chiêu hay các vị đại giá thứ thiệt mới có thể sở hữu.
Không ít tay chơi đã quyết định thay đổi kết cấu và thực hiện nhiều chỉnh sửa để chiếc xế cưng của mình trở nên mạnh hơn hoặc có trọng lượng nhẹ hơn. Những chiếc xe đã được chỉnh sửa sẽ được gọi là 'xe độ', còn việc chỉnh sửa và nâng cấp thì gọi là 'độ xe'. Trong đó chữ độ trong xe độ và độ xe được lấy nguyên nghĩa từ chữ 'độ' trong Phật giáo. Với hàm ý tượng trưng là làm chiếc xe trở nên tốt hơn và phá vỡ giới hạn ban đầu của nhà sản xuất.

​Với những chiếc xe độ như Simson, Minsk, Honda 67,... Các tay chơi thời điểm đó dễ dàng đạt được ngưỡng tốc độ trên 100km/h (hiển thị trên đồng hồ nguyên bản) một cách dễ dàng và không gặp quá nhiều khó khăn.
Việc tụ tập hội nhóm, đi bão, dợt xe ở những cung đường quốc lộ cũng diễn ra vô cùng rộn rã và thường xuyên. Từ đó nhiều câu chuyện về các tay nài 'lặn hụp' dưới gầm xe tải để tránh lực lượng cảnh sát cũng bắt đầu trở nên nổi tiếng và lan truyền tới tai của rất nhiều người. Giai đoạn này rơi vào khoảng năm 1990, lúc này hai từ ngữ là 'độ xe' và 'xe độ' được các tay chơi xe trong nước biết tới rộng rãi nhưng vẫn chưa rầm rộ và được sử dụng nhiều.

Thời điểm độ xe bị coi là tệ nạn

​Ở khoảng thời gian sau năm 2000, khi nước ta hội nhập và mở cửa thì phong trào độ xe cũng đã được nâng tầm với các công nghệ cơ khí mới và những dòng xe máy đa dạng được bán tại nước ta. Cùng với tay nghề càng ngày càng cao của thợ máy Việt Nam, thế giới độ xe đã trở nên rầm rộ hơn rất nhiều bởi những cuộc sát phạt chinh chiến giữa các 'quái xế' trong các chuyến bão đêm náo loạn đường phố.
Độ xe vốn đã là một tệ nạn khi nhiều anh em đi trước có những hành động như: Chạy quá tốc độ, chui gầm xe tải, tụ tập đua xe gây mất trật tự giao thông,... Nhưng ở thời điểm năm 2000, tệ nạn này còn trở nên nguy hiểm hơn nữa với số lượng người tham gia cực lớn và đáng để báo động.
Ngoại trừ gây ảnh hưởng đến giao thông và an toàn của bản thân cũng như người đi đường, những thành phần xấu xa trong các nhóm quái xế còn sử dụng chất kích thích để tăng độ liều lĩnh cho bản thân. Khi 'đốt tiền' vào chất kích thích và độ xe thật mạnh, các quái xế sẽ dễ lâm vào tình trạng cạn kiệt kinh tế rồi nảy sinh ra ý định trộm cướp..

​Tạo nên một vòng luẩn quẩn khó mà khó có thể thoát ra và quay lại một cuộc sống bình thường. Dĩ nhiên, hành động liên quan tới sử dụng chất kích thích và cướp giật cũng ảnh hưởng đến suy nghĩ của người dân về phong trào độ xe và hình ảnh những chiếc xe độ.

ĐỘ KIỂNG - Bước tiến lớn của phong trào độ xe tại Việt Nam

​Độ xe kiểng là một trường phái vô cùng khác biệt và có sự đối lập lớn với độ máy khi nó yêu cầu người chơi phải có tài chính vững mạnh và kiến thức hiểu biết rộng rãi. Năm 2009-2010 là lúc phong trào độ xe kiểng trở nên lớn mạnh, khi các mẫu đồ chơi xe máy liên tục được cập nhật và được bán ở Việt Nam với các thương hiệu xa xỉ như: Brembo, Ohlins, Rizoma,...
Với giá trị đồ chơi đắt đỏ, anh em theo đuổi trường phái độ kiểng chắc chắn sẽ không liều lĩnh khi vận hành chiếc xế cưng ở tốc độ cao và thực hiện hành động nguy hiểm. Thay vào đó độ xe đối với họ chủ yếu là thay đổi diện mạo xế cưng, biến nó trở nên cao cấp hơn bằng những đồ chơi hàng hiệu xịn sò.

​Không giống như cách đây hơn 11 năm về trước, trường phái độ kiểng hiện tại đã trở nên phổ biến hơn rất nhiều. Khi bây giờ các tay chơi đã có thể chọn lựa giữa nhiều mẫu đồ chơi đến từ các thương hiệu khác nhau, trải dài từ phân khúc phổ thông đến cao cấp.
Nếu như cách đây hơn 11 năm trước, những món đồ chơi xe xuất hiện chỉ đơn giản để làm đẹp thì giờ đây tay nghề của thợ thầy Việt Nam đã có thể khai thác hết hiệu năng của nó. Giúp cho người sử dụng có quá trình vận hành thú vị hơn.
Ngoài độ xe kiểng, hướng độ máy ở năm 2021 cũng phát triển với nhiều bài độ bền bỉ và vô cùng phổ thông. Không phải phục vụ cho mục đích hơn thua đấu đá, những bài độ máy này được ưa chuộng bởi vì mức giá hợp lý và chúng có thể tối ưu hóa hiệu suất của động cơ. Giúp chủ nhân tự tin hơn trong việc di chuyển ở những cung đường xa, thực hiện đam mê xê dịch.

​Sự tiên tiến của mạng xã hội đã giúp cho độ xe trở thành một nền văn hóa khi kết nối rất nhiều người chơi xe, tạo thành những hội nhóm lớn mạnh. Khi sinh hoạt trong những hội nhóm, thành viên sẽ được chia sẻ thêm nhiều kiến thức về xe máy cũng như trau dồi thêm kĩ năng lái xe. Đồng thời những hội nhóm này cũng là môi trường tốt để học hỏi và giao lưu, hỗ trợ nhau không chỉ trong lĩnh vực xe cộ mà còn liên quan tới những vấn đề của cuộc sông.

Làm cách nào để độ xe không trở thành tệ nạn?

​Cơ bản việc độ xe cũng đã vi phạm pháp luật về điều lệ thay đổi kết cấu xe máy. Việc làm phong trào độ xe thoát khỏi cái mác 'Tệ nạn' sẽ phụ thuộc chính vào cách cư xử của người chơi xe độ chúng ta khi tham gia giao thông.
Theo quan điểm của mình thì việc biến chiếc xế cưng của mình trở nên đẹp mắt hơn, bốc hơn cũng chẳng có gì sai trái. Miễn bạn không ảnh hưởng đến sự an toàn của bản thân và người đi đường là được.
​