Apple đang ngày càng thể hiện sự chậm chạp trong sáng tạo trong lúc Samsung trỗi dậy sau nhiều năm rối ren. Thế nhưng, Táo khuyết vẫn nuốt trọn thị trường.

“Không có bất ngờ gì lớn ở sự kiện ra mắt sản phẩm mới của Apple” - Adweek và hàng loạt trang đánh giá khác đã tung ra những tiêu đề tương tự như vậy sau sự kiện tháng 9/2013. Liên tục các năm sau đó, mỗi sự kiện Apple sẽ nối tiếp bởi các đánh giá tương tự, người ta tỏ vẻ chán nản với những gì Táo khuyết trình diễn trong sự kiện của mình.

Khi Apple hết sáng tạo

Người ta có cái lý để chán nản, cho đến thời điểm 2013, Apple luôn được xem là kẻ sáng tạo của thế giới, cố CEO Steve Jobs được gọi là “thầy phù thủy” của làng công nghệ, người luôn mang lại những bất ngờ cho sản phẩm của mình.

Người ta chưa quên những tràng vỗ tay bất tận, những tiếng reo hò phấn khích khi Steve Jobs giới thiệu chiếc iPhone đầu tiên với màn hình điện dung, chiếc iPod đầu tiên chỉ mỏng 4 mm… Apple đã có một thời khiến người xem phải nín thở chờ đợi ra mắt sản phẩm, và sau mỗi câu “One more thing” là một thế hệ sản phẩm mới gây bùng nổ cả sân khấu.

Đám đông vẫn chờ đợi Apple, nhưng ngày càng ít các khoảnh khắc bùng nổ. Ảnh: Business Insider.

Nhưng có lẽ không gian bùng nổ đầy sáng tạo ấy sẽ nhanh chóng biến mất, khi nhiều sự kiện gần đây, người ta không còn cảm thấy sự hồi hộp, trông ngóng nữa. iPhone 6 đánh dấu lần đầu Apple phải “đi theo xu hướng” mở rộng màn hình, 6S chẳng làm gì ngoài một vài nâng cấp, những sản phẩm mà họ mang đến trong hệ sinh thái như iPad Pro, MacBook 12 inch, Apple Watch khiến người ta hào hứng, vỗ tay nhưng không tạo được hiệu ứng sau đó. Tim Cook dường như lẩn quẩn theo việc nâng cấp cấu hình, tăng-giảm kích thước sản phẩm, không mang đến những tính năng hay chi tiết đột phá.

Trước đây, Apple tạo ra xu thế cho các hãng đi theo, iPhone đã định hình nên thiết kế “chuẩn” của điện thoại, iPad, MacBook đều nhất quán, tạo nên “đẳng cấp thương hiệu” một thời. Hiện tại, Apple liên tục tạo ra nhiều sản phẩm, nhiều mức giá khác nhau cho cùng một thiết bị, theo thống kê, hiện đã có 23 thiết bị iPhone đang bán ra, hàng loạt phiên bản iPad, từ dòng Air, Pro kèm các bản Mini, MacBook cũng gặp tình trạng tương tự. Mới đây, họ thậm chí muốn lấp vào nhóm trung với 2 phiên bản SE.

Phải chăng, Apple đang tự bối rối với những sản phẩm mới của mình. Ảnh: The Verge.

Thêm vào đó, dường như độ bảo mật của họ không còn cao, khi mọi thông tin về sản phẩm của họ đã bắt đầu “rò rỉ” trước, và mọi sự ra mắt chỉ còn là thủ tục. Không còn bất ngờ, không còn những tính năng, chi tiết dẫn dắt thị trường như họ thường làm.

Tháng 3/2016, sự kiện “Loop you in” của Apple như giọt nước tràn ly, khi họ mang hoàn toàn thiết kế của iPhone 5S và cấu hình của iPhone 6S nhập lại làm một. Người ta vẫn hào hứng về sản phẩm, nhưng gần như đã chán nản với những sự kiện đều đều như vậy. Lance Ulanoff từ Mashable phải thốt lên “Apple, chúng tôi không cần một sự kiện cho mỗi thiết bị mới nữa, kịch bản sự kiện quá nhàm chán, và mọi thông tin về thiết bị gần như đã lộ hết trước sự kiện”.

Sự trở lại của tên tuổi Hàn Quốc

Nếu suy xét kỹ, Samsung đã từng ở tình trạng như Apple hiện tại. Những năm 2007, Samsung đã phủ kín thị trường bằng hàng loạt thiết bị trên mọi nhóm giá tiền, khiến người dùng bối rối, thiết bị của Samsung không nhất quán như Apple, họ làm riêng những sản phẩm cho nhu cầu nghe nhạc, chiếc khác để chụp ảnh, hoặc dùng trong môi trường khắc nghiệt như các bản active. Đến cả đời Galaxy S4, Note 4, họ vẫn chia ra các phiên bản chip khác nhau, thậm chí có dị bản như Note Edge hay S4 Zoom. Sự kiện của S4 cũng chầm chậm, không gây phấn khích như Apple từng làm.

Samsung có một quá khứ chẻ nhỏ sản phẩm, tập trung vào những tính năng mang tính quảng cáo nhiều hơn thực dụng. Ảnh: Lowyat.

Thế nhưng, chỉ trong vòng 1 năm, mọi chuyện dường như đã khác. Samsung chú trọng hơn vào sản phẩm, trong khi vẫn duy trì lợi thế quảng cáo. Hai sự kiện lớn gần đây nhấtcho thấy họ đã thay đổi như thế nào. Unpacked 2015, Samsung gây sốt cả thế giới với S6 edge cong hai mặt, khác với những lần trước, thiết kế này được tính toán để thực sự hoạt động, chứ không phải chiêu trò quảng cáo. Họ cũng tăng tốc hướng đến trải nghiệm thực sự, thu hẹp khoảng cách với Apple. Tương tự, Galaxy Note 5 được cho là quá trình “đổi mới tư duy” của tên tuổi Hàn Quốc.

“Samsung cuối cùng đã hiểu ra thiết bị cao cấp cần nhiều hơn một mảnh nhựa nhét đầy tính năng bên trong. Galaxy S5 thất bại không chỉ vì vỏ nhựa rẻ tiền, mà bởi các tính năng, trải nghiệm không tốt cùng nhiều ứng dụng chẳng ai muốn xem tới. Với Galaxy S6 edge, mọi thứ đã đi đúng hướng” - Jamshed Avari, từ Gadget 360 ngay sau sự kiện Unpacked 2015.

Trong vòng 1 năm, Samsung có nhiều thay đổi quan trọng. Ảnh: Xeetechcare.

Họ tiếp tục tinh thần đó, mang đến sự kiện Unpacked 2016 hoành tráng, Samsung chăm chút kịch bản sự kiện kỹ lưỡng, họ trang bị Gear VR cho phóng viên, mời Mark Zuckerberg đến để nói về tương lai. Galaxy S7 sửa chữa mọi điểm yếu của S6 trước đó, và Samsung một lần nữa dẫn đầu trong lĩnh vực VR, nơi mà Apple chưa từng đụng chân tới.

“S7 và S7 Edge không làm gì mới mẻ, nhưng họ mang hàng loạt nâng cấp, và đem trở lại những tính năng mà S6 thiếu. Đây là những thiết bị tốt nhất Samsung từng làm”, Dan Seifert từ The Verge hào hứng.

Thêm vào đó, Samsung dường như đã biết họ cần làm gì với thiết bị của mình, họ có dòng S cho người dùng cao cấp, dòng Note với S-pen (phụ kiện đến nay vẫn gần như không có đối thủ thực sự) dành cho người dùng doanh nhân, các dòng A, E tầm trung và dòng J giá rẻ. Samsung cũng đã bớt “nhào nặn” ra sản phẩm mới, mà tiến hành hoàn thiện các sản phẩm cũ theo ngôn ngữ mới, như đã từng thấy trên các thiết bị A5, A7 phiên bản 2016.

Apple vẫn đang giàu có hơn

Dẫu vậy, những cải tiến này chưa thực sự đem lại thành quả xứng đáng cho Samsung, ít nhất về mặt doanh số và lợi nhuận. Theo các báo cáo của chính công ty Hàn Quốc, họ đang chậm lại về doanh thu và xu hướng này còn tiếp tục trong thời gian tới. Mặc dù doanh thu của họ tăng 16% trong quý tài chính thứ 4/2015 nhưng lợi nhuận lại giảm đến 40% vì những chi phí đắt đỏ họ phải bỏ ra cho quảng cáo và bán hàng.

Ở bên kia chiến tuyến, dù bị nhiều chê bai và trách móc, Tim Cook vẫn có thể vui vẻ khi lợi nhuận của hãng này tăng thêm 18,4 tỷ USD, phá những kỷ lục trước đó của chính họ, mang đến cho Apple một quý lợi nhuận khủng nhất từ trước đến nay. Thống kê từ IDC năm 2015 cho thấy, Apple chỉ giành 18,3% thị phần toàn cầu, nhưng chiếm hết 92% lợi nhuận mà thị trường mang lại.

Mặc dù chính CEO của họ này thừa nhận iPhone có thể sẽ gặp cuộc giảm doanh số đầu tiên trong năm 2016, Jim Edwards từ Business Insider vẫn cho rằng Apple còn cơ hội rất lớn khi dòng iPhone 7 ra mắt vào tháng 9.

Samsung tăng doanh số, nhưng thu về ít tiền hơn. Ảnh: Strategy Analytics.

Từ những thống kê, tác giả này nói thêm: “Samsung vẫn đang bán nhiều hơn, nhưng họ mất dần thị phần khách hàng, đơn giản vì Apple đang thu hút được nhiều người dùng mới”.

Thu hút người dùng mới cũng là điều Apple nói đến khi mở đầu màn ra mắt iPhone SE, phải chăng Apple lại một lần nữa thấy trước hướng họ cần đi, và đã âm thầm tung ra một chiến lược bất ngờ?

Lê Phát

Video: Nhật Nguyên - Ngọc Nhi