Hệ thống giao thông liên hành tinh (ITS)

Trong khuôn khổ sự kiện hỏi đáp, người ta đã hỏi Musk rất nhiều thông tin xoay quanh hệ thống giao thông liên hành tinh (ITS) hứa hẹn đưa con người qua lại giữa Trái Đất và sao Hỏa. Trọng tâm của ITS sẽ là những chiếc tên lửa đẩy Big Fucking Rocket và theo Musk, ông đang cố găng để có “tỷ lệ trọng lượng tốt nhất” với “buồng đẩy theo dạng hình trụ để tối ưu hiệu quả về cân nặng và sẽ bố trí các lá chắn cách nhiệt ngay trên thành buồng đẩy để đạt khối lượng thấp nhất.” Người ta hỏi Musk về những thay đổi thiết kế buồng đẩy, từ nhiều buồng hình cầu tới dạng dài. Ông cho biết việc chuyển sang dạng hình trụ sẽ “tránh/giảm thiểu được nguy cơ hỏa hoạn, tuy nhiên thiết kế đáy buồng vẫn chưa ngon và có thể sẽ được sàn lọc tiếp.”

Một người khác để ý rằng trong thiết kế mà SpaceX công bố năm ngoái thì con tàu có cánh và những lá chắn nhiệt tích hợp vào khung sườn, còn năm nay thì có vẻ như nó được chuyển thành dạng mô đun và họ hỏi rằng liệu nó có thể tháo rời ra được không? Musk nhấn mạnh đây là những chiếc cánh delta, không phải để tạo lực nâng mà được thiết kế để giữ cân bằng cho con tàu, đảm bảo “không bắt đầu động cơ ngay từ quỹ đạo” và “đáp ứng khả năng kiểm soát độ cao và độ nghiêng khi quay trở lại.” Tuy nhiên, Musk không cho biết những chiếc cánh này có tháo rời ra được không.

Trong một câu hỏi khác, người ta thắc mắc tại sao con tàu không có đuôi (trong khi tàu con thoi có một cái) thì làm hệ thống ổn định dọc của tên lửa sẽ hoạt động thế nào? Musk chưa kịp trả lời thì một người khác nói rằng tàu con thoi không cần dùng nó trong quá trình quay trở lại và có lẽ tên cũng không cần tới nó. Musk tiếp tục khẳng định những chiếc đuôi như thế là không cần thiết.

Một người khác hỏi rằng các tấm chắn nhiệt sẽ được gắn trên con tàu hay lên phần vỏ của tên lửa, Musk cho biết nó sẽ được gắn vào ngay trong thành khoang chính. Có người thắc mắc về hàng mà con tàu sẽ chở giữa Trái Đất và sao Hỏa: liệu nó sẽ có thể đi với khoang chở hàng trống hoặc có cần thêm lực đẩy hay không. Musk đáp rằng chuyến tàu chở hàng đầu tiên sẽ chỉ là một con tàu không có hàng, tuy nhiên ông lê kế hoạch tạo ra một chiếc tên lửa có “tỷ lệ khối lượng đầy và rỗng cực lớn”, cho phép hoạt động như một con tàu chở hàng, khẳng định rằng nó “sẽ rất lạ.”
Có ý kiến hỏi rằng việc tăng nhiệt độ trong khoang chứa có làm bay hơi nhiên liệu hay không, có biện pháp ngăn cách gì không hay có cần mê tan và oxy lỏng để làm máy không? Musk giải thích rằng khoang nhiên liệu sẽ được cách ly nhưng sẽ có bộ làm mát riêng.

Khi nói về hạ cánh tên lửa, một số người đã tính toán chi tiết dựa trên lực đẩy và trọng lượng tên lửa, hỏi rằng liệu nó sẽ hoverslam - hạ cám một cách nặng nề - như từng thấy dưới Trái Đất? Musk đáo rằng “quá trình hạ cánh sẽ không dữ dội theo kiểu hoverslam và nó phụ thuộc vào định nghĩa slam của người hỏi là gì.” Ông cho rằng “tỷ lệ lực đẩy trên cân nặng vào khoảng 1.3 là đã cho phép tên lửa hạ cánh nhẹ nhàng. Con tàu chỉ nhận được phần 0,3, còn trọng lực sẽ loại bỏ đi phần 1. Việc phóng cũng rơi vào tỷ lệ 1.3 và cũng quá trình hạ cánh cũng giống như vậy.”
Trong một thay đổi khác giữa 2 mẫu thiết kế tàu của SpaceX giữa 2016 và 2017 là người ta phát hiện chính là các chân đáp, tăng từ 3 lên 4 chân. Khi được hỏi về thay đổi này, Musk đơn giản đáp rằng “phải là 4” và nhằm mục đích “cải thiện độ ổn định trên địa hình gồ ghề.”
Cuối cùng, có một số người hỏi tiếp về một câu hỏi mà Musk đã bỏ ngõ khi phát biểu hồi 2016, rằng: các bức xạ vũ trụ ảnh hưởng tới các phi hành gia? Musk cho biết “ảnh hưởng của bức xạ môi trường xung quanh không đáng kể đối với thời gian di chuyển của chúng tôi và con tàu đơn giản chỉ cần những tấm chắn bão Mặt Trời vốn là một phần nhỏ trên tàu.” Ông cho biết thêm rằng phi hành gia Buzz Aldrin đã 87 tuổi, ngụ ý rằng chuyển đi ngắn ngủi của ông lên Mặt Trăng và trở về không để lại hậu quả về lâu dài.

Động cơ Raptor

Một chủ đề khác cũng được người ta đề cập nhiều chính là động cơ Raptor của ITS. Ở hệ thống ITS công bố hồi 2016 thì Musk cho biết sẽ dùng tới 42 động cơ Raptor, còn lần này thì ông giảm xuống chỉ còn 31 động cơ cùng nhiều thay đổi khác. Một người hỏi rằng tại sao lại giảm lực đẩy của động cơ Raptor từ 300 tấn xuống còn 170 tấn? Ban đầu Musk cho biết họ từ bỏ, sau đó giải thích rằng: “lực đẩy động cơ đã được giảm xuống tương ứng với khối lượng của phương tiện.” Chi tiết hơn, ông khẳng định:

“Để có thể hạ cánh phi thuyền không gian trong tình huống xấu nhất là hỏng động cơ thì bạn phải có nhiều động cơ. Khó khăn trong việc điều chỉnh sâu nhằm tăng sức mạnh cho một động là theo hướng phi tuyến, nên tỷ lệ 2:1 là dễ, nhưng nếu sâu hơn là 5:1 thì rất khó. Độ chi tiết cũng là một vấn đề lớn. Nếu bạn chỉ có 2 động cơ để làm mọi thứ, độ phức tạp của động cơ sẽ cao hơn và nếu một cái hỏng thì bạn sẽ mất đi một nửa. Do đó chúng tôi đã tinh chỉnh thiết kế của tên lửa bằng cách bổ sung thêm động cơ Raptor một phần cũng vì lý do đó, đồng thời cho phép hạ cánh khi đang chở hàng từ điểm này tới điểm khác trên Trái Đất.”

Một người dùng khác hỏi rằng kích thước nguyên mẫu động cơ Raptor có tăng nữa nữa hay không? Musk phản hồi rằng việc thay đổi kích thước động cơ không khó, miễn rằng nó đáp ứng tiêu chuẩn an toàn hàng không. Theo đó. thiết kế động cơ bay phải càng nhẹ và gọn hơn, đồng thời phải cực kỳ chú ý tới độ tin cậy. Thậm chí mục tiêu của chúng tôi có thể còn đưa tới độ tin cậy càng gần động cơ phản lực càng tốt. Các máy bay thường có 2 động cơ còn tên lửa của SpaceX có nhiều hơn nữa nên các tiêu chuẩn hàng không về độ an toàn cũng vượt trội hơn. TRên thực tế, đây là một trong những nỗ lực mà SpaceX muốn đạt được, cho phép họ dùng tên lửa để di chuyển khắp mọi nơi trên Trái Đất trong vòng chỉ từ 15 tới 30 phút.

Một câu hỏi khác là về hệ thống tăng áp tự động của động cơ, trong đó nhiên liệu phản lực sẽ được nén trong buồng thay vì sử dụng heli. Câu hỏi được đặt ra là nếu động cơ dùng hệ thống trao đổi nhiệt thì nhiên liệu phản lực sẽ được nung lên ở đâu trong động cơ, có phải dòng khí nóng được luân chuyển trở vào trong buồng để tạo lực nén. Hơn nữa, nếu như thế thì tất cả các động cơ Raptor đều dùng nguyên lý này? Musk khẳng định rằng động cơ sẽ được “tạo lửa như phép thuật trong Harry Potter”, nhưng câu hỏi sau thì “có thể có hoặc không”.

Thêm một thông tin khác, Musk cho biết rằng tên lửa của tàu sẽ sử dụng 2 dạng động cơ Raptor khác nhau, trong đó: 4 cái sẽ hoạt động trong buồng chân không, 2 cái còn lại được thiết kế để hoạt động ở mực nước biển trung bình. Có người lại hỏi tiếp rằng liệu các động cơ chân không đó có hoạt động ở điều kiện mực nước biển trung bình trong trường hợp khẩn cấp không, Musk đáp là có thể nhưng không khuyến khích.
Cuối cùng, có người lại hỏi Musk rằng động cơ tên lửa có thể được in 3D không bởi hãng đã có kinh nghiệm trong việc in 3D trên động cơ SuperDraco. Musk đáp rằng một số thành phần sẽ được in nhưng “phần lớn sẽ được dập bằng máy móc”. Đồng thời, Musk cho biết công ty “đã phát triển các phôi kim loại mới cho bộ phận bom oxy với đặc tính bền và không cháy.”

Sao Hỏa

Đây cũng là một chủ đề mà nhiều người đề cập tới trong buổi hỏi đáp. Đặc biệt, rất nhiều người hỏi rằng kế hoạch xây dựng cơ sở hạ tầng định cư sao Hỏa sẽ như thế nào? Chi tiết hơn, người ta hỏi SpaceX có đưa vệ tinh lên xoay quanh sao Hỏa hay không hoặc những vệ tinh này sẽ đặt ở đâu thì hiệu quả? Musk bảo hiện vẫn chưa rõ để trả lời cho các câu hỏi này. Đồng thời, ông cũng chưa tiết lộ địa điểm hạ cánh trên sao Hỏa, chỉ nói nơi đáp cần phải thuộc một vùng “độ cao thấp để tối đa hóa khả năng giảm tốc, lại phải gần bề mặt băng để nhiên liệu phản lực được sản sinh và không có những tảng đá lớn.” Đồng thời ông nhấn mạnh rằng đó cũng là chỗ gần xích đạo của sao Hỏa để các tấm năng lượng Mặt Trời hoạt động.

Musk tiết lộ thêm rằng SpaceX sẽ thiết kế một hệ thống nhằm thu thập nguyên liệu trên sao Hỏa để điều chế nhiên liệu phản lực cho động cơ nhằm phục vụ các chương trình dài hạn. Nhiều người hỏi rằng Elon Musk có muốn mang những chiếc máy khoan khổng lồ lên sao Hỏa để khai thác đá hoặc xây đường hầm không. Ông chỉ trả lời rằng “đào nữa chứ.”

Vấn đề nguồn cung cấp nhu yếu phẩm cho những cư dân định cư sao Hỏa cũng là vấn đề được quan tâm. Có người hỏi rằng SpaceX đang làm việc với những công ty nào để cung cấp công nghệ mà họ không có? Musk chỉ trả lời rằng “mục đích là đi được tới đó và đảm bảo những cơ sở hạ tầng cơ bản cho quá trình sản xuất nhiên liệu phản lực cũng như duy trì sự sống trên đó.” Quan trọng hơn, ông nhấn mạnh rằng nền công nghiệp trên sao Hỏa có thể “cần phải có sự hợp tác của nhiều công ty và hàng triệu người khác.” Lại có người hỏi rằng diện mạo của khu vực định cư sao Hỏa có giống như hình minh họa trong slide trình chiếu phát hành gần đây của Musk hay không, ông đùa rằng “hình ảnh chỉ mang tính chất minh họa.”

Chuẩn bị từ giờ đến 2022

Cuối cùng, khi được hỏi về lộ trình triển khai các kế hoạch, Elon Musk cho biết công tác chuẩn bị sẽ diễn ra từ giờ tới 2022, trong đó SpaceX sẽ tiến hành thử nghiệm tên lửa, các công trình, cơ sở hạ tầng và cả nhiên liệu đẩy.

Tham khảo Reddit

http://tinhte.vn/threads/elon-musk-noi-ve-he-thong-giao-thong-lien-hanh-tinh-ten-lua-dinh-cu-sao-hoa.2736557/