Trong khi đi hoặc chạy bộ, nhiều người trong số chúng ta thường cố gắng đảm bảo rằng mình không bước lên bất kỳ sinh vật nhỏ bé nào, ví dụ như những con kiến đang bò trên mặt đất. 

Hành động điều chỉnh bước chân của mình khi gặp một con côn trùng thường mang đến cho bạn cảm giác như vừa làm được một việc tốt. Phải thừa nhận rằng, chúng ta đã làm tốt công việc cứu nhiều con vật nhỏ bé từ bàn chân khổng lồ của mình.

Nhưng còn các sinh vật nhỏ hơn cả những con kiến thì sao? Đã bao giờ bạn nghĩ về các sinh vật khác như vi khuẩn và virus, những sinh vật mà bạn không thể nhìn thấy bằng mắt thường?

Bạn biết rằng trên thực tế những sinh vật này có mặt ở khắp mọi nơi, phải không? Trên tay áo của bạn, trên tay cầm của cửa, trên điện thoại thông minh của bạn và tất nhiên là trên cả mặt đất (cùng nhiều nơi khác). Đã bao giờ bạn nghĩ đến chuyện gì xảy ra mỗi khi mình thực hiện một bước đi trên mặt đất? Bạn có đang nghiền nát vi khuẩn và các dạng sống nhỏ bé tương tự thông qua hành động hàng ngày này không?

Vi khuẩn lớn bao nhiêu? 

Bạn từng đọc sách giáo khoa sinh học và biết rằng vi khuẩn thực sự rất nhỏ, nhưng chúng nhỏ đến mức nào?

Theo ScienceABC, các vi khuẩn thông thường có chiều dài cơ thể từ 5-10 micron và đường kính 1-2 micron. Nếu bạn chưa rõ thì 1 micron bằng 0,0001 cm. Rõ ràng, vi khuẩn là cực kỳ nhỏ bé.

Hơn nữa, vi khuẩn có hình dạng và kích cỡ khác nhau. Một số dạng hình cầu (còn gọi là cocci), một số có dạng hình que, một số dạng xoắn ốc (spirilla)…

Virus thậm chí còn nhỏ hơn vi khuẩn và hầu như có mặt ở khắp mọi nơi. Nói cách khác, chúng có thể bị nghiền nát bởi chân người như vi khuẩn.

Bạn có thể nghiền nát vi khuẩn bằng tay và chân?

Về mặt lí thuyết, bạn có thể tiêu diệt vi khuẩn bằng cách bước lên chúng, nhưng thực tế thì phức tạp hơn.

Như bạn có thể tưởng tượng, rất khó để cố tình tiêu diệt vi khuẩn, vì chúng cực kỳ nhỏ. Có người nói rằng, bạn chắc chắn có thể giết chết vi khuẩn bằng cách nghiền nát chúng, hoặc cụ thể hơn là tạo ra nhiều áp lực để phá vỡ chúng.

Trong thực tế, giết chết vi khuẩn theo cách này là có thực: nó được sử dụng trong quá trình bảo quản thực phẩm gọi là pascalization. Ngoài ra, còn gọi là chế biến áp suất cao (HPP) hoặc kỹ thuật bắc cầu, đó là một kỹ thuật để bảo quản thực phẩm trong đó sản phẩm chịu áp lực rất cao, dẫn đến việc không hoạt động (hoặc 'chết') một số vi khuẩn và vi sinh vật có trong sản phẩm.

Áp lực đến mức 87.000 psi làm cho các vi sinh vật gây hại thực phẩm và các vi sinh vật hư hỏng không hoạt động mà không làm thay đổi đáng kể giá trị dinh dưỡng của sản phẩm. Lưu ý rằng pascalisation không làm cho thực phẩm hoàn toàn vô trùng, nhưng nó có thể kéo dài thời hạn sử dụng của thực phẩm.

Bước chân và vi khuẩn

Tất cả các tế bào, bao gồm cả vi khuẩn, về cơ bản sống trong cấu trúc nền ECM (hay ma trận ngoại bào), chúng chỉ là một nhóm các phân tử ngoại bào được tiết ra bởi các tế bào cung cấp hỗ trợ sinh hóa và cấu trúc cho các tế bào xung quanh.

Một điểm khác mà bạn cần lưu ý là những gì bạn thấy (với mắt thường) như một bề mặt nhẵn, mịn màng gần như luôn luôn là một bề mặt khá thô ráp từ góc độ vi mô. Hầu hết các vật thể (kể cả chân của con người) đều có bề mặt mấp mô và tất cả đều đủ rộng để chứa hàng ngàn vi khuẩn. 

Vì vậy, khi bạn bước vào một thứ gì đó nhỏ như một tế bào vi khuẩn, bạn luôn luôn bước vào ma trận ngoại bào. Tuy nhiên, với một áp lực rất lớn mà bàn chân của bạn gây ra khi bước lên sàn, một số vi khuẩn sẽ bị đẩy vào các lỗ nhỏ trên sàn nhà và mắc kẹt ở đó. Trong các lỗ hổng như vậy, áp lực là rất cao và bạn có thể giết chết một số vi khuẩn tại đó.

Tuy nhiên, hầu hết các vi khuẩn không chết bằng cách này, chúng chết vì tách ra khỏi ma trận ngoại bào - môi trường dinh dưỡng mà chúng đang phát triển và phụ thuộc vào để duy trì sự sống.

Để kết luận, bạn có thể giết một lượng vi khuẩn nếu bạn sử dụng một bề mặt trơn tru và ép nó thật mạnh vào bề mặt nhẵn. Và như đã giải thích ở trên, chúng ta giết đi nhiều vi khuẩn bằng cách nghiền chúng dưới bàn chân khi bước đi hoặc chạy.

Mặc dù vậy, vẫn còn hàng tỷ vi khuẩn và virus hoàn toàn không bị tổn thương và có khả năng tiếp tục phát triển.

Do đó, sử dụng 'bạo lực' để tiêu diệt vi khuẩn, không phải là điều mà hầu hết mọi người đang làm.

Bạch Đằng