Công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI) chung quy lại là năng lực siêu nhiên có thể chỉ ra các khuôn mẫu hay dấu hiệu trong một khối lượng lớn dữ liệu được cung cấp. Facebook đã sử dụng khả năng này để phát hiện những vùng kém phát triển một cách chi tiết chưa từng có, bằng hệ thống AI được học cách nhận biết đặc điểm những khu định cư của con người từ hình ảnh vệ tinh.
Các nhà nghiên cứu y học cũng huấn luyện cho AI trên điện thoại cách tìm thấy dấu hiệu ung thư, hay hệ thống của Google có thể đoán chính xác thời điểm mà những tấm hình được chụp. Đơn giản vì cỗ máy đã từng xử lý nhiều hình ảnh hơn con người, tìm ra những khuôn mẫu mà không một con ai có thể.

Công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI) là năng lực có thể chỉ ra các khuôn mẫu hay dấu hiệu trong một khối lượng lớn dữ liệu được cung cấp.
Năng lực tìm ra khuôn mẫu của AI đang hướng đến những vấn đề chuyên sâu hơn. Các nhà nghiên cứu thuộc Đại học Standford (Mỹ) dẫn đầu bởi Michal Kosinski và Yilun Wang đã công bố loại máy có thể suy luận giới tính thông qua khuôn mặt. Phần mềm thực hiện công việc bằng cách tìm ra những điểm khác biệt trên cấu trúc mặt. Tác giả dự án cho biết, nếu được cung cấp đủ cơ sở dữ liệu, hệ thống thậm chí còn chỉ ra được những đặc điểm như chỉ số IQ và qua điểm chính trị. Nói cách khác, máy đang được dạy xem tướng số một cách có khoa học.
Phần mềm của nhóm nghiên cứu hoạt động trên cơ sở dữ liệu gồm 130.741 hình ảnh của 36.630 nam giới và 170.360 hình ảnh của 38.593 nữ giới được tải xuống từ trang web hẹn hò công khai ở Mỹ. Những tấm hình sau đó được đưa vào phần mềm xử lý có tên VGG-Face, tạo ra những chuỗi số định danh khác nhau đại diện cho mỗi người.
Bước tiếp theo là sử dụng mô hình tiên đoán đơn giản, hay còn gọi là phép quy nạp logic, để tìm ra điểm tương đồng giữa những đặc điểm trên khuôn mặt và đối chiếu với giới tính của người đó (được công khai trên website). Sau khi mô hình khuôn mẫu được thiết lập, hệ thống có thể nhận diện được người đồng tính hay không tốt hơn nhiều so với con người.

Hệ thống AI có thể phân biệt được người đồng tính hay không tốt hơn nhiều so với con người.
Khi đưa ra cặp ảnh 2 người, đồng tính và không đồng tính, mô mình đã dự đoán đúng giới tính 81% số lần được hỏi. Nếu cung cấp thêm 4 hình ảnh của mỗi người, khả năng đoán đúng lên tới 91%. Tuy nhiên phần mềm hoạt động kém hiệu quả hơn trên phụ nữ, tỷ lệ đạt 71% khi xem một ảnh và 83% khi xem 5 ảnh. Với cả 2 trường hợp, trí tuệ nhân tạo đều làm tốt hơn con người rất nhiều. Sử dụng chung những cặp ảnh, người tham gia chỉ đoán đúng 61% đối với nam và 54% đối với nữ. Những con số gần với xác suất trên cho thấy con người ít có khả năng phân biệt.
Tiến sĩ Kosinski và cộng sự Wang đã lý giải sâu hơn về cách thức hoạt động của mô hình tiên đoán. Khi bào thai phát triển trong tử cung, chúng đã tiếp xúc với những mức độ hormone khác nhau, cụ thể như testosterone. Những chất này đóng vai trò lớn trong việc hình thành cấu trúc khuôn mặt và liên quan tới giới tính. Nhóm tiết lộ rằng hệ thống có thể tìm ra những dấu hiệu trên mũi, mắt, lông mày, cằm, tóc, gò má đối với nam, hay mũi, khẩu hình mồm, tóc và đường nét cổ đối với nữ.
Nghiên cứu trong phòng thí nghiệm cũng có một vài giới hạn. Tỷ lệ dự đoán đúng của máy thấp hơn trong thử nghiệm thực tế. Khi được hỏi về giới tính của 1.000 người nam, máy chỉ phát hiện được 47/100 người là đồng tính. Bên cạnh đó, nhóm tác giả cũng đề cập đến những nguy hại của phần mềm gây ra, trong một phần của thế giới mà đồng tính chưa nhận được sự chấp thuận của xã hội hay thậm chí bị coi là phạm pháp.
Hoàng Phương
Theo Đời sống & Pháp lý